Qlobal maliyyə bazarlarında diqqətçəkən dəyişiklik müşahidə olunur. Uzun illər qızılın əsas alıcıları olan mərkəzi banklar indi bu ehtiyatları satmağa başlayıblar.
Liderxeber.az xəbər verir ki, bu tendensiya qızıl qiymətlərində son aylarda qeydə alınan təxminən 10 faizlik eniş, geosiyasi gərginliklər və artan likvidlik ehtiyacları ilə əlaqələndirilir.
Hazırda qızıl bir çox ölkələr üçün “təcili ehtiyat” kimi istifadə olunur.
Bildirilir ki, bir sıra mərkəzi banklar artan enerji və müdafiə xərclərini qarşılamaq, həmçinin milli valyutaları dəstəkləmək üçün qızıl ehtiyatlarını satışa çıxarır.
Bu prosesə təsir edən əsas amillər arasında neft qiymətlərinin yüksəlməsi və valyuta bazarlarındakı dəyişkənlik göstərilir. Xüsusilə inkişaf etməkdə olan ölkələr idxal xərclərinin artması və valyuta təzyiqləri səbəbindən daha çox təsirə məruz qalır.
Artıq bəzi ölkələrdə konkret addımlar atılıb. Türkiyədə lirəni sabitləşdirmək üçün qızıl satışları həyata keçirilib. Rusiya və Qana da valyuta likvidliyini qorumaq məqsədilə ehtiyatlarını azaldıb, Polşa isə müdafiə xərclərini qarşılamaq üçün oxşar addımı nəzərdən keçirir.
Bu dəyişiklik ona görə diqqət çəkir ki, son illərdə mərkəzi banklar qlobal qızıl bazarının əsas hərəkətverici qüvvəsi olub. 2022-2024-cü illərdə illik qızıl alışları 1000 tonu keçsə də, 2025-ci ildə bu göstərici qiymət dəyişkənliyi fonunda 863 tona qədər azalıb.
Eyni zamanda, ABŞ istiqrazlarının gəlirliliyinin artması və investorların digər aktivlərə yönəlməsi gəlir gətirməyən qızılın cəlbediciliyini azaldıb.